واژه‌های پایهٔ اسپرانتو
روی هر واژه بزنید تا مدخل آن در واژه‌نامهٔ اسپرانتو به فارسی باز شود.
روزهای هفته
اسپرانتو | فارسی |
|---|---|
sabato | شنبه |
dimanĉo | یکشنبه |
lundo | دوشنبه |
mardo | سه‌شنبه |
merkredo | چهارشنبه |
ĵaŭdo | پنج‌شنبه |
vendredo | جمعه |
در روزی خاص: «دوشنبه به سینما رفتم» می‌شود Lundon mi iris al la kinejo. -n زمان را نشان می‌دهد.
تکرار: lunde یعنی «دوشنبه‌ها».
زمان‌های نزدیک: hodiaŭ (امروز)، hieraŭ (دیروز)، morgaŭ (فردا) و semajno (هفته).
ماه‌ها
اسپرانتو | فارسی |
|---|---|
januaro | ژانویه |
februaro | فوریه |
marto | مارس |
aprilo | آوریل |
majo | مه |
junio | ژوئن |
julio | ژوئیه |
aŭgusto | اوت |
سپتامبر | |
oktobro | اکتبر |
novembro | نوامبر |
decembro | دسامبر |
نام ماه‌ها در اسپرانتو با حرف کوچک نوشته می‌شود.
فصل‌ها
رنگ‌ها
اسپرانتو | فارسی |
|---|---|
ruĝa | قرمز |
flava | زرد |
verda | سبز |
blua | آبی |
blanka | سفید |
nigra | سیاه |
griza | خاکستری |
bruna | قهوه‌ای |
رنگ‌ها صفت‌اند و با پایانهٔ -a می‌آیند: verda stelo (ستارهٔ سبز). با پایانه‌ها و پسوندهای دیگر، واژه‌های تازه می‌سازند:
verdo: رنگ سبز (اسم)
ruĝiĝi: سرخ شدن
blankigi: سفید کردن
خانواده
اسپرانتو | فارسی |
|---|---|
patro | پدر |
patrino | مادر |
gepatroj | پدر و مادر |
filo | پسر (فرزند) |
filino | دختر (فرزند) |
infano | کودک، فرزند |
frato | برادر |
fratino | خواهر |
avo | پدربزرگ |
avino | مادربزرگ |
nepo | نوه |
edzo | شوهر |
edzino | زن، همسر |
onklo | عمو، دایی |
onklino | عمه، خاله |
kuzo | پسرعمو، پسرخاله و… |
سه وند، نیمی از واژه‌ها
بیشتر این واژه‌ها را خودتان می‌سازید:
پسوند -in- مؤنث می‌سازد: patro → patrino، frato → fratino، avo → avino.
پیشوند ge- هر دو جنس را با هم می‌گوید: gepatroj (پدر و مادر)، gefratoj (خواهر و برادرها)، geavoj (پدربزرگ و مادربزرگ)، geedzoj (زن و شوهر).
پیشوند bo- خویشاوندی از راه ازدواج را نشان می‌دهد: bopatro (پدرزن یا پدرشوهر)، bofrato (برادرِ همسر: برادرزن یا برادرشوهر).
فارسی میان «عمو» و «دایی» فرق می‌گذارد، ولی اسپرانتو برای هر دو onklo می‌گوید. اگر لازم باشد، می‌شود گفت patra onklo (عمو) و patrina onklo (دایی).